fbpx

Ołowiki

“Chorobę polityczną” leczy się szybko i w tajemnicy. A potem, pod koniec 1974 roku sprawa ołowicy w Szopienicach była już tak głośna, że władze musiały się nią zająć – mówiła Jolanta Wadowska-Król w programie Marianny Dufek “Portret subiektywny”.

Premiera najnowszego odcinka “Portretu subiektywnego” w najbliższą środę, 9 marca o godzinie 18. na antenie TVP3 Katowice.

Jolanta Wadowska-Król – lekarka, pediatra. Absolwentka Śląskiej Akademii Medycznej. W 1968 roku uzyskała specjalizację z pediatrii, i podjęła pracę w poradni w Szopienicach, a później w Dąbrówce Małej.
U swoich małych pacjentów zauważyła objawy zatrucia metalami ciężkimi. Przebadała ponad 4,5 tysiąca dzieci. Okazało się, że skala zatrucia ołowiem u dzieci jest ogromna.

Zorganizowano leczenie tysięcy dzieci zagrożonych ołowicą w beskidzkich sanatoriach.
W 2017 roku Jolanta Wadowska-Król otrzymała tytułu „Honorowego Obywatela Miasta Katowice”, w 2018 roku została laureatką Nagrody im. Wojciecha Korfantego, a w 2021 roku – tytuł doktora honoris causa Uniwersytetu Śląskiego.

Program zrealizowany w Fabryce Porcelany. Partnerem odcinka jest Miasto Katowice.

Doktórka

Historia dr Jolanty Wadowskiej-Król to przykład determinacji jednostki w zderzeniu z totalitarnym systemem.

Doktórka. Tak właśnie mówili o doktor Joannie Wadowskiej-Król mieszkańcy Dąbrówki Małej, Szopienic i Burowca, których uratowała przed tragicznymi skutkami ołowicy. Przeciwnicy z kolei nazywali lekarkę „Matką Boską Szopienicką”.

Doktor Jolanta Wadowska-Król opowiada Mariannie Dufek, autorce programu “Portret subiektywny” również o historii katastrofy ekologicznej z lat 1974- 1975, kiedy to ona – pediatra z przychodni dla dzieci w Szopienicach odkryła masowe zatrucia dzieci ołowiem, który wywarzała pobliska huta. Ołowica zabijała powoli.

Lekarka poświęciła swoją karierę, żeby walczyć z lokalnym trucicielem, hutą ołowiu w Szopienicach. Ocaliła tysiące śląskich dzieci i dorosłych od koszmarnych skutków ołowicy, jednakże odbyło się to kosztem jej kariery naukowej.

Nie pozwolono jej obronić doktoratu, ponieważ ze względu na kontrowersyjność tematu przewód doktorski został zablokowany przez ówczesne władze Śląskiej Akademii Medycznej i partyjne, które lękały się naukowego dowodu na to, że frazesy o socjalistycznej trosce o zwykłego człowieka okażą się po prostu propagandową pianą. Wszystkie egzemplarze rozprawy zniknęły, i do dzisiaj nie udało się ich odnaleźć.

Mural Andrzeja Wieteszki poświęcony lekarce

W 1975 r. Miejska Rada Narodowa w Katowicach zdecydowała o rozbiórce domów stojących najbliżej komina huty. W utajnionym uzasadnieniu napisano, że „budynki są w strefie stwarzającej bezpośrednie zagrożenie życiu i zdrowiu mieszkańców”. Wysiedleni otrzymali nowe mieszkania. Władze dostrzegły problem skażenia środowiska Szopienic i zaczęto finansować dzieciom w tej dzielnicy mleko.

Te działania spowodowały poprawę zdrowia małych pacjentów oraz wpłynęły korzystnie na stan środowiska Szopienic. Wzrosła również świadomość mieszkańców w zakresie przeciwdziałania zagrożeniom powstałym w rezultacie koncentracji szkodliwych pierwiastków w ich otoczeniu.

We wrześniu 2017 roku lekarka otrzymała tytułu „Honorowego Obywatela Miasta Katowice”. W 2018 roku Jolanta Wadowska-Król została laureatką Nagrody im. Wojciecha Korfantego. W listopadzie tego samego roku odsłonięto w Katowicach przy ulicy Gliwickiej mural Andrzeja Wieteszki poświęcony lekarce.

Młodzież jednej z katowickich szkół zrobiła o niej film pt. „Matka Boska Szopienicka”. Reżyserka filmu jest Małgorzata Król, wnuczka dr Wadowskiej-Król.

We wrześniu 2020 roku Uniwersytet Śląski w Katowicach rozpoczął procedurę nadania Jolancie Wadowskiej-Król tytułu doktora honoris causa. Tytuł doktora honoris causa Uniwersytetu Śląskiego został nadany Jolancie Wadowskiej-Król w czerwcu 2021 roku.

Premiera odcinka “Portretu subiektywnego” w najbliższą środę, 9 marca o godzinie 18. na antenie TVP3 Katowice.

Program zrealizowany został we wnętrzach Fabryki Porcelany w Katowicach. Partnerem odcinka jest Miasto Katowice.

Anioły

Pomaganiem możemy skrzywdzić, jeśli dajemy coś za darmo. Chodzi o to, by mieć Anioła Stróża, który stanie za nami, i da wewnętrzną siłę – tak w “Portrecie subiektywny,” Mariannie Dufek mówi Monika Bajka, prezeska Stowarzyszenia Pomocy Dzieciom i Młodzieży „Dom Aniołów Stróżów”.

Historia Domu Aniołów Stróżów sięga lat 90. ubiegłego stulecia. Początki to pomoc na ówczesnym dworcu PKP w Katowicach, gdzie przebywało wielu bezdomnych, młodocianych prostytutek i dzieci wąchających klej. To było towarzyszenie ludziom, którzy żyją na marginesie. Towarzyszenie dzieciom i młodzieży pozostawionym samym sobie. Nie mieliśmy siedziby, organizacji, nazwy ani środków na działalność – na początku musiały wystarczyć chęci i wiara, że im – tym młodym ludziom z ogromnymi problemami – naprawdę można pomóc. To wszystko nie byłoby możliwe, gdyby nie praca Moniki Bajki i jej zespołu.

Premiera odcinka programu Marianny Dufek 15 grudnia o godz. 18. na antenie TVP3 Katowice. Program zrealizowany we wnętrzach Fabryki Porcelany. Partnerem odcinka jest Miasto Katowice.

Uwodzenie

Książka papierowa ciągle nas uwodzi. Jest odbierana bardziej namiętnie. Biblioteka to funkcja, gdzie spotykają się filozofie, głosy… – wyznał Mariannie Dufek filolog i Dyrektor Biblioteki Śląskiej prof. Zbigniew Kadłubek.

1 grudnia o godzinie 18. na antenie TVP3 Katowice kolejny odcinek programu Marianny Dufek “Portret subiektywny”. Zachęcamy do obejrzenia.

Program zrealizowany we wnętrzach Fabryki Porcelany. Partnerem odcinka jest Miasto Katowice.

Filolog klasyczny

Literatura jest po to, by pomagała przekraczać wyobraźnię – twierdzi prof. dr hab. Zbigniew Kadłubek w rozmowie z Marianną Dufek u jej programie “Portret subiektywny”. Trudno się z tym nie zgodzić.

Zbigniew Kadłubek  – polski filolog klasyczny urodził się w 1970 roku w Rybniku. Jest komparatystą, eseistą, tłumaczem, pisarzem. Od 1 października 2018 r. dyrektor Biblioteki Śląskiej w Katowicach. W 1997 r. ukończył na Uniwersytecie Śląskim studia na kierunku literaturoznawstwo.

W 2001 r. na podstawie rozprawy pt. “Barok w poezji nowołacińskiej na Śląsk” otrzymał stopień naukowy doktora nauk humanistycznych na Wydziale Filologicznym Uniwersytetu Śląskiego w zakresie literaturoznawstwa, specjalność: literatura łacińska.

10 lat później na podstawie dorobku naukowego oraz opublikowaniu rozprawy pt. “Święta Medea. W stronę komparatystyki pozasłownej” uzyskał stopień doktora habilitowanego nauk humanistycznych w zakresie literaturoznawstwa.

Język śląski jest znakomitym tworzywem literackim. To dobry język.

Prof. Zbigniew Kadłubek w rozmowie z Marianną Dufek

W jednym z wywiadów w Tygodniku Powszechnym prof. Kadłubek tak mówił:

Homo sovieticus i homo sarmaticus wzięli się za wspólne dzieło na Górnym Śląsku. Wolność złotą albo tylko pozłacaną pomylono z roszczeniem – pięknie teraz to peerelowskie złoto świeci! Co do roszczeń, przyznam, że mdliło mnie zawsze, gdy synowie i wnukowie powstańców śląskich dysponowali większymi prawami, cieszyli się większym zaufaniem polskich władz. Jakby byli bardziej ludźmi. Mogli być łajdakami, lecz skoro ich ojciec walczył, choćby przez dwa dni, w którymś z powstań, kłaniajmy się im przeto nisko! Czczę ofiary, bo gdy człowiek oddaje za coś życie, sprawa jest zawsze poważna, gardzę jednak roszczeniem rozciągniętym na pokolenia – a to stary polski grzech.

Premiera odcinka 1 grudnia na antenie TVP3 Katowice o godzinie 18.

Program został zrealizowany we wnętrzach Fabryki Porcelany. Partnerem odcinka jest Miasto Katowice.

Krawiec

24 lata temu Tomasz Ossoliński był na początku swojej kariery. Dziś mówi : „Jestem krawcem. Ten zawód pokochałem tu na Śląsku”.

Marianna Dufek, autorka cyklu “Portret subiektywny” mówi tak:

Tomka poznałam jako 16 -latka. On był wtedy uczniem II klasy technikum odzieżowego, a ja byłam młodą dziennikarką. Zawsze mu bardzo kibicowałam, od momentu, kiedy pojawił się ze swoją klasą w katowickim studiu telewizyjnym. Do dziś pamiętam jego projekt – gorset ozdobiony sizalowym sznurkiem.

Oli Szatan z “Dziennika Zachodniego” Tomasz Ossoliński tak mówił kilka lat temu o swojej karierze:

– Wielkim komplementem dla mnie jest to, kiedy po moje rzeczy sięgają dwudziestolatkowie. Natomiast w przypadku konkretnych osób to większość z nich udało mi się już ubrać lub ubieram. Wyzwania? Chciałbym cały czas mieć ochotę ścigać się ze sobą – podsumowuje.

Premiera 30. odcinka “Portretu subiektywnego” w najbliższy poniedziałek, 26 lipca o godzinie 14. na antenie TVP3 Katowice. Zapraszamy!!!

Program zrealizowany we wnętrzach Fabryki Porcelany w Katowicach.

Partnerem odcinka jest Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia.

Projektant

Kiedy miał dziewięć lat, sam uszył swoje pierwsze spodnie. Skroił je co prawda zawodowy krawiec na Śląsku, ale Tomasz zszył je sam. Na maszynie do szycia, którą dostał od babci.

Tomasz Ossoliński, bo o nim to mowa, chodził do Technikum Odzieżowego w Dąbrówce Małej. To była szkoła z wieloletnią tradycją. Stamtąd wyniósł przede wszystkim naukę, że projekt będzie dobry, jeśli wszystko zostanie zrobione porządnie.

Jeszcze będąc uczniem technikum, Tomasz Ossoliński został dostrzeżony przez Halinę Szymurę, dziennikarkę katowickiego oddziału TVP. Zaprosiła go do udziału w swoim programie „Oj, ni ma jak Lwów”, który poświęcony był balom lwowskim.

O tym, co było dalej, o karierze i warszawskich salonach Tomasz Ossoliński opowie Mariannie Dufek w 30. odcinku jej “Portretu subiektywnego”.

Premiera odcinka na antenie TVP3 Katowice 26 lipca o godzinie 14.

Program zrealizowany w Fabryce Porcelany w Katowicach. Partnerem odcinka jest Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia.

Humanista

Ryszard Koziołek – polski literaturoznawca, historyk literatury, profesor doktor habilitowany nauk humanistycznych. Rektor Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach.

W 2010 roku otrzymał Nagrodę Literacką Gdynia w kategorii eseistyki za książkę “Ciała Sienkiewicza. Studia o płci i przemocy”, a w 2017 r. Nagrodę im. Kazimierza Wyki. Od 2013 jest członkiem jury, od 2015 r. – przewodniczącym Nagrody Literackiej „Nike”.

Premiera 29. odcinka programu Marianny Dufek “Portret subiektywny” w poniedziałek, 12 lipca o godzinie 14. na antenie TVP3 Katowice.

Program zrealizowany we wnętrzach Fabryki Porcelany w Katowicach. Partnerem odcinka jest Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia.

Fantomas

Podczas studiów Adam Godziek zorganizował pierwszy koncert – zagrał wtedy zespół Myslowitz. Nie zarobił, ale niedużo dołożył.

Adam Godziek jest z rocznika 1974. Od dziecka mieszka w Katowicach. Absolwent II Liceum Ogólnokształcącego im. Marii Konopnickiej, słynnej “Konopy”. Ukończył Politechnikę Śląską. Laureat nagrody Prezydenta Katowic w 2019 roku w dziedzinie kultury.

Razem z Adamem Pomianem jest współorganizatorem Festiwalu Tauron Nowa Muzyka Katowice. Festiwal istnieje od 2006 roku i prezentuje współczesną muzykę różnych gatunków. Od 2014 roku odbywa się w Strefie Kultury w Katowicach.

TNMK to czołowe wydarzenie muzyczne w Polsce. Co roku w Katowicach prezentują się najciekawsi debiutanci i najwięksi klasycy współczesnej elektroniki, ale także artyści jazzowi, rockowi i hiphopowi. W 2020 r. imprezę odwołano z powodu epidemii koronawirusa – odbyła się ona jedynie okrojonej formie, online. W tym roku zapadła decyzja o organizacji festiwalu w tradycyjnej formule.

O muzyce, Śląsku i planach Adam Godziek, którego znajomi z branży nazywają “Fantomasem”, opowie Mariannie Dufek w Jej programie “Portret subiektywny”.

Zespół Marillion to pierwsza prawdziwa miłość Adama Goźdzka z podstawówki. W liceum, kiedy była organizowana giełda wymiany płyt CD, był głównym jej promotorem. W szkole była aktywna grupa skinów, punków, na przerwach stale z głośników leciała muzyka The Clash, Sex Pistols…

Od pierwszej klasy liceum wychowywał się na brzmieniach Joy Division i The Cure. Z arcydzieła, jakim jest płyta „London Calling” lubię utwór „The Guns of Brixton”, który idealnie pokazuje, że The Clash to nie tylko punk rock.

Premiera programu 28 czerwca o godzinie 14. na antenie TVP3 Katowice.

Program zrealizowany we wnętrzach Fabryki Porcelany w Katowicach. Partnerem odcinka jest Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia.

error: Zawartość strony jest chroniona prawem autorskim !!!
%d bloggers like this: